Volgens de Independent International Fact-Finding Mission speelt de strijdmacht sinds 2014 een centrale rol in de systematische repressie, waardoor de straffeloosheid wordt versterkt en fundamentele rechten worden geschonden.
“De feiten die we hebben gedocumenteerd tonen de rol van de GNB aan in een systeem van systematische en gecoördineerde repressie tegen tegenstanders of degenen die als zodanig worden gezien, dat al meer dan tien jaar voortduurt.” gezegd Marta Valiñas, president van de missie.
“Het voortbestaan van deze misdaden en het gebrek aan adequate gerechtigheid vereisen een vastberaden reactie van nationale en internationale verantwoordingsmechanismen.”
Overmatige kracht
De GNB heeft buitensporig geweld gebruikt, waaronder ongepast gebruik van dodelijke wapens, tijdens perioden van hevig protest in 2014, 2017, 2019 en 2024.
De missie zei dat ze redelijke gronden had om aan te nemen dat functionarissen zonder onderscheid op demonstranten schoten, waarbij ze ook rechtstreeks op vitale delen van het lichaam schoten.
Onderzoekers ontvingen ook meldingen van projectielen die waren aangepast om meer schade aan te richten.
Ze documenteerden ook massale en gerichte willekeurige detenties, fysiek geweld tijdens arrestaties, geplant bewijsmateriaal, marteling en seksueel en gendergerelateerd geweld in GNB-faciliteiten die als tijdelijke detentiecentra werden gebruikt.
Misbruik patroon
« De marteling, mishandeling en seksuele gewelddaden die we hebben gezien – inclusief aanranding en verkrachting – zijn geen geïsoleerde incidenten. Ze maken deel uit van een systeem van misbruik dat wordt gebruikt om slachtoffers te straffen en te breken », zei Valiñas.
Uit het rapport blijkt dat de GNB een centrale rol heeft gespeeld in de politiek gemotiveerde vervolging, die een misdaad tegen de menselijkheid vormt.
Militair geweld speelde ook een sleutelrol bij de invallen van ‘Operatie Tun Tun’ (Spaans voor ‘klop, klop’) na de verkiezingen van 2024, waarbij werd getracht tegenstanders te targeten en te criminaliseren door middel van ongefundeerde beschuldigingen van terrorisme of het aanzetten tot haat.
Structurele straffeloosheid en systemisch falen
Het rapport identificeert wat de missie omschreef als “een patroon van structurele straffeloosheid, ondersteund door systemische tekortkomingen binnen het Venezolaanse rechtssysteem, waaruit het onvermogen of de weigering blijkt om schendingen gepleegd door de GNB te onderzoeken of te vervolgen.”
Deze situatie wordt verder gekenmerkt door vastgelopen onderzoeken, langdurige procedurele verlamming, manipulatie van bewijsmateriaal, opzettelijke obstructie door de GNB en verantwoordelijkheid die uitsluitend beperkt blijft tot het lagere personeel.
Het rapport bevat een diepgaande analyse van de interne operationele structuren van het bijkantoor, inclusief de commandostructuur.
Het beschrijft ook hoe de Venezolaanse “nationale veiligheidsdoctrine” militaire en politiefuncties heeft samengevoegd, waardoor de militarisering van de openbare veiligheid is gelegitimeerd en de rol van de GNB is uitgebreid in operaties gericht op sociale controle en interne repressie.
Over de onderzoeksmissie
DE Onafhankelijke internationale onderzoeksmissie over de Bolivariaanse Republiek Venezuela is opgericht door de VN Raad voor de Mensenrechten in september 2019 om vermeende schendingen te beoordelen die sinds 2014 in het land zijn gepleegd.
Het afgelopen jaar heeft ze zich ook geconcentreerd op het onderzoeken van de mensenrechtensituatie rond de omstreden presidentsverkiezingen van 2024 en het geweld gepleegd door regeringsgezinde milities die bekend staan als ‘colectivos’.
De missie bestaat uit drie leden die hun mandaat ontvangen van de Mensenrechtenraad, gevestigd in Genève. Ze zijn geen VN-personeel en worden niet betaald voor hun werk.
Oorspronkelijk gepubliceerd in The European Times.
